Samudaripe – Porajmos – Holokaust


Counter kostenlos

Holokaust nad Romima

Holokaust Roma na romskom jeziku ima više naziva – Holokosto, Porajmos, Porrajmos ili Pharrajimos. Na Balkanu su se neki naučnici, kao i sami Romi, opredelili za naziv Samudaripen.

Međutim, progoni Roma traju od davnina. Započinju 1000 godine pre Hrista sa sultanom Mahmudom od Gaznija i nastavljaju se prodorom Džingis Kana i Aleksandra Velikog na prostore tadašnje Indije.

Holokaust nad Romima

– Romi napuštaju matičnu zemlju Indiju i kreću se putem do Evrope. Oduvek su voleli slobodu i tražili slobodu. Ipak, dolaskom na prostore Evrope započinju progoni tadašnjih vladara nad Romima koji se nastavljaju kroz celu istoriju.

Stojko Gypsy

Romske žrtve holokausta

Međunarodni dan sećanja na romske žrtve holokausta obiežava se 02. Avgusta kao dan sećanja na 2897 ubijenih Roma u koncentracijonom logoru Auschwitz.

Ovaj predlog, prihvaćen je i od strane Vieća Europe, a na inicijativu romskih organizacija i obiežava se celom Evrope. Na taj dan se sećanjima i komemoracijama obežavaju stradanja Roma u Evrope tokom Drugog svjetskog rata. Procene su da je u Drugom svjetskom ratu ubijeno više od 500.000 Roma, ali konačni broj nikada neće moći biti utvrđen.

Toekom Drugi svetski rat u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj i uz suradnju ustaškog režima s nacističkom Njemačka, doneto je zakonodavstvo unutar kojega su donesene i odredbe o rasnoj pripadnosti, a koje su ozakonile progon Roma i Židova u NDH.

Tokom Jula 1942. godine, svi Romi s,područja. NDH deportirani su u mesto Jasenovac.

Za razliku od većine drugih zatočenika ovog koncetracijonog logora, oni po dolasku u logor nisu bili identificirani po imenu, nego po broju vagona kojim su dovezeni u logor.

Sabirni logor Jasenovac

Uz Jasenovac Romi su ubijani i u drugim ustaškim logorima i na stotinama drugih lokacijama na području današnje Republike Hrvatske, Republike Bosne i Hercegovine i dijelovima Republike Srbije. Ispočetka je logor bio smešten u selu Uštica i to je mesto potom dobilo naziv ˝ciganski logor˝.

Kasnije su ih prebacivali u selo Gradina na drugoj obali Save, mesto masovnih ubojstava i stradanja. Kako nisu vođeni točni podaci o broju zarobljenih Roma, a većina Roma u to vrijeme nije bila upisana u matične knjige, školske i druge evidencije iz toga doba, točan broj ubijenih Roma u Jasenovcu je nemoguće utvrditi. Koliki su razmeri genocida bili, najbolje ilustrira podatak da je prema popisu 1948. godine na području današnje Republike Hrvatske

Žrtve logora

živelo samo 405 Roma. Holokaust Roma zahvatio je najveći dio Evrope i rezultirao ubijanjem, prema procenama od 220 do 500 000 Roma. U nacističkom koncentracijonom logoru Auschwitz ubijeni su desetine hiljada Roma, a jedna od najtragičnijih epizoda dogodila se u noći s 2. na 3. Avgusta 1944. godine kada su nacisti ubili posljednju grupu od 2 897 Roma.

U spomen na taj događaj, Vieće Evrope je, na inicijativu brojnih romskih organizacija proglasilo 02.08. Međunarodnim danom sećanja na romske žrtve holokausta.

Svake godine tog dana se na romskom groblju u Uštici okupljaju mnogobrojni Romi i prijatelji romske zajednice odavajući počast nevinim žrtvama ovog užasnog logora.

Sabirni logor

Ovaj praznik treba prerasti u tradicionalno okupljalište romske nacionalne manjine koji će se svake godine redovno održavati te uz službu svih verskih zajednica odati počast ubijenim Romima.

Na obeležavanju Međunarodnog dana sećnja na žrtve Holokausta, sudeluju predstavnici Roma iz Hrvatske i susjednih zemalja, najviših državnih institucija, veleposlanstava, verskih zajednica, romskih nevladnih organizacija, organizacija za ljudska prava, udruga antifašista te jedinica lokalne i područne samouprave.

Ciganska je tuga pregolema

Na inicijativu saborskog zastupnika 12 nacionalnih manjina Veljka Kajtazija Hrvatski sabor je 12. Decembara 2014. godine jednoglasno priznao Međunarodni dan sećanja na romske žrtve holokausta/porajmosa. Ovim priznanjem Republika Hrvatska svrstala se uz bok zemalja koje su do sada već podržale tu inicijativu te time postala treća država u svetu koja je službeno priznala ovaj veliki nadnevak. Do sada su takav potez u svojim Parlamentima učinile Poljska i Mađarska.

izvor: Vikipedija

Preuzeo:Evropske romske novine

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *